prof. Ludwik Paszkiewicz

O Pilicy » Żyli wśród nas » Goście » prof. Ludwik Paszkiewicz

Urodził się w 1878 roku w Warszawie, w rodzinie urzędniczej. Po ukończeniu gimnazjum i uzyskaniu matury rozpoczął studia uniwersyteckie na Wydziale Lekarskim w Warszawie. Wobec śmierci ojca głównym źródłem utrzymania były korepetycje. W r. 1904 dyplom lekarza. Zgłosił się do ówczesnego ordynatora oddziału chorób wewnętrznych dr Edwarda Zielińskiego i został przyjęty na wolontariat zarabiał na życie udzielaniem korepetycji oraz niewielką praktyką prywatną, głównie wśród najbliższych sąsiadów. W tym czasie zainteresowanie anatomią patologiczną co doprowadziło go do objęcia początkowo nieetatowego i bezpłatnego stanowiska prosektora szpitala Przemienienia Pańskiego. W 1912 roku otrzymał od swoich szefów dr Rauma i dr Zielińskiego pożyczkę i wyjechał na roczny pobyt do Berlina celem dalszej specjalizacji w patomorfologii. W Berlinie pracował pod kierunkiem jednego z najwybitniejszych ówczesnych anatomopatologów prof. M. Westenhoeffera, uczęszczając jednocześnie jako wolny słuchacz na wykłady z interny, pediatrii i biochemii. Po powrocie do kraju postanowił poświęcić się anatomii patologicznej. Tuż przed wybuchem I Wojny światowej został etatowym prosektorem szpitala Przemienienia Pańskiego. W tym czasie zawiera związek małżeński z Anną Kuczyńską. W latach 1917 i 1919 przychodzą na świat dzieci: córka Maria i syn Ludwik. Po zakończeniu działań wojennych rozpoczyna się organizacja Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Warszawskiego. Powołany na kierownika katedry anatomii patologicznej prof. J. Hornowski ze Lwowa zaprasza do współpracy dra Paszkiewicza, powierzając mu stanowisko adiunkta. W 1921 otrzymuje stopień doktora medycyny a w dwa lata później habilitację. Po śmierci prof. Hornowskiego zgodnie z jednomyślną opinią komisji dziekan Wydziału Lekarskiego proponuje doc. Paszkiewiczowi objęcie Katedry i kierownictwo Zakładem. W r. 1924, został profesorem zwyczajnym Uniwersytetu Warszawskiego. Zakład szybko staje się ośrodkiem szkolenia specjalistycznego i naukowego. Pełnił liczne funkcje prodziekana, a następnie dziekana oraz działał w różnych organizacjach oraz towarzystwach lekarskich i nielekarskich. Był jednym z założycieli, a następnie prezesem Polskiego Towarzystwa Przeciwrakowego. We wrześniu 1939 r. podczas działań wojennych spłonęło mieszkanie wraz z całym dobytkiem a Zakład został zdewastowany Zakład. Okupant zamyka Uniwersytet a Katedra Anatomii Patologicznej zostaje przemianowana na prosekturę Szpitala Dzieciątka Jezus. Rozpoczyna się tajne nauczanie, które, przyczyniło się do powstania Tajnego Wydziału Lekarskiego UW. W tym czasie złożyło u profesora egzamin z anatomii patologicznej 528 osób. W okresie okupacji zginęli syn i zięć profesora. Po upadku powstania wraz z córką i wnukiem zostają wywiezieni do Pilicy gdzie w trudnych warunkach spędzają ciężkie miesiące zimy 1944/5. Był to chyba najtrudniejszy okres życia dla profesora liczącego wówczas 66 lat. Okres, w którym z jednej strony doświadczył on w sposób krańcowy, czym jest ludzka obojętność dla nieszczęścia innych, ale i okres, w którym się mógł również przekonać osobiście, że istnieją ludzie rzeczywiście zdolni dzielić się z bliźnim ostatnim kawałkiem chleba. Kilka dni po wyzwoleniu wraca do Warszawy, aby znowu objąć kierownictwo Katedry. Zakład jest w znacznej części zdewastowany i spalony. Wydział Lekarski UW przejściowo mieścił się na Boremlowie. Prof. Paszkiewicz przeniósł się na ul.Chałubińskiego. W małym pokoiku w Klinice Okulistycznej urządził prowizoryczny gabinet będący równocześnie pokojem asystentów i pracownią. Sekcje są wykonywane w pokoiku grabarzy na prowizorycznym stole sekcyjnym. Pół roku później Zakładu Anatomii Patologicznej przenosi się do odremontowanych pomieszczeń w Anatomicum. Jego podręcznik Anatomii Patologicznej Ogólnej i Szczegółowej ukazuje się w 1952 roku, stając się ponownie zarówno dla studentów, jak i lekarzy na wiele lat jedynym w kraju źródłem wiedzy patomorfologicznej. Na stanowisku kierownika Katedry i Zakładu Anatomii Patologicznej AM w Warszawie prof. Paszkiewicz pozostawał do roku 1962. Był pierwszym po drugiej wojnie światowej redaktorem Polskiego Tygodnika Lekarskiego, Przewodniczącym Rady Naukowej przy Ministrze Zdrowia, współorganizatorem i przewodniczącym Komitetu Nauk Medycznych PAN, twórcą i wieloletnim kierownikiem Zakładu Patologii Doświadczalnej PAN. Do końca życia pełnił obowiązki konsultanta krajowego do spraw anatomii patologicznej przy Ministrze Zdrowia. Był prezesem powstałego z jego inicjatywy Polskiego Towarzystwa Anatomopatologów — oraz członkiem Sekretariatu Wydziału VI Nauk Medycznych PAN. Jest autorem 46 prac naukowych i publicystycznych. Zmarł 12 lipca 1967 roku. Dla uczczenia Jego zasług władze Akademii Medycznej w Warszawie postanowiły nazwać audytorium Anatomicum Maximum jego imieniem, umieszczając nad wejściem tablicę pamiątkową z następującym napisem: "Sala im. Profesora dr med. Ludwika Paszkiewicza (1878-1967), Kierownika Katedry Anatomii Patologiczne; w latach 1924-1958, lekarza, uczonego i nauczyciela, który życiem całym potwierdził szlachetną zasadę, że praca dla innych stanowi wartość najwyższą".