Lecą bociany...

Nie tylko Pilica » Wakacyjna opowieść » Lecą bociany...

Pan profesor Piotr Paweł Gach, emerytowany profesor KUL, rodem z Pilicy, systematycznie zaopatruje naszą bibliotekę w egzemplarze czasopisma „Lublin. Kultura i społeczeństwo”. W nadesłanym ostatnio numerze znalazł się artykuł autorstwa Profesora „Tajemnice bocianów w Polsce i na Lubelszczyźnie” nawiązujący również do Jego wspomnień z lat pilickiej młodości.

Bociany towarzyszyły ludzkości od zawsze. Najstarsze ich skamieniałości datowane są na 24–6 mln lat. Jako symbol narodowy wybraliśmy orła bo wolimy wojować niż siać i orać... Bocian stał się symbolem Litwy i Białorusi. Wiele jest związanych z tymi ptakami wierzeń i dziesiątki przysłów wyznaczających rytm życia na wsi:

Jak na Gertrudę (17.III) bociek na gnieździe siędzie, wiosna szybko przybędzie.

Na Bartłomieja Apostoła (24.VIII) bocian do drogi dzieci woła.

Jest ponad 120 znaczków pocztowych (w tym zaledwie kilka polskich) i trudna do przeliczenia liczba obrazów z bocianami w roli głównej.

Józef Chełmoński.Bociany

Wielu poetów, w tym cała nasza czołówka, z Mickiewiczem, Słowackim i Norwidem na czele, poświęciła strofy swojej twórczości

Do kraju tego, gdzie winą jest dużą

Popsować gniazdo na gruszy bocianie,

Bo wszystkim służą…

Tęskno mi, Panie… [C.K.Norwid]

Kilkanaście lat temu byliśmy bocianimi potentatami. Z odnotowaną liczbą 52 500 par zostawiliśmy daleko w tyle inne nacje. Według wstępnych obliczeń z lat 2014–2015 krajem o najwyższej populacji bocianów stała się Hiszpania z 48 tysiącami par a Polska z wynikiem 45 tysięcy par spadła na drugie miejsce. Mamy za to rekordzistę świata. To Żywkowo koło Bartoszyc – wieś licząca 10 gospodarstw i 25 mieszkańców, do której przylatuje 100 bocianów. Mamy też „Europejską Wieś Bocianią”. W pobliżu dworu Pentowo na Podlasiu w1991 r. trąba powietrzna połamała młode olchy na wysokości kilku metrów tworząc szereg idealnych konstrukcji pod bocianie gniazda. Zwykle bociany nie cierpią konkurencji i w trosce o pokarm dla młodych przeganiają intruzów. W Pentowie bociany z dnia na dzień postawiły całą kolonię gniazd i tolerują się wzajemnie podczas żerowania na rozlewiskach Narwi. Naukowcy do dziś dnia zachodzą w głowę dlaczego tak się dzieje. W 2001 roku niemiecka Fundacja Europejskiego Dziedzictwa Przyrody EURONATUR przyznała wsi Pentowo tytuł „Europejskiej Wsi Bocianiej”.

Spotykamy je nad Pilicą. Spotykamy je często podczas naszych wakacyjnych wycieczek po Polesiu i Podlasiu. Obyśmy nigdy nie musieli przeczytać o tak brutalnym wydarzeniu >>>

Bociany w poleskim Starym Brusie

Bocianie gniazdo nad Biebrzą w podlaskim Goniądzu

Niezapomniany widok nad Wólką Cycowską. Kilkadziesiąt ptaków kotłuje się na niebie w ciasnych zakrętach.

Stare bociany uczą młode lotu w szyku.

Zachęcam do lektury artykułu w oczekiwaniu na Skrzydła białe, wczesny sztandar wiosny (A.Mickiewicz. Pan Tadeusz). Egzemplarz „Lublin. Kultura i społeczeństwo” dostępny jest w MGBP w Pilicy.